Thực vậy, điều đáng lưu ý là những sự so sánh giữa các thập niên, dựa trên các điều tra dân số các thập niên, cho thấy thời kỳ tăng tuổi thọ nhanh nhất đã xảy ra trong các “thập niên chiến tranh” (trình bày tình hình tăng tuổi thọ trong các năm của từng thập niên trong sáu thập niên đầu của thế kỷ này).
Trong các thập niên khác, tuổi thọ tăng khá vừa phải (từ 1 đến 4 năm), còn trong hai thập niên chiến tranh thì lăng gần 7 năm.
Chúng ta cũng nên đặt câu hỏi liệu tuổi thọ tăng nhiều trong các thập niên chiến tranh có phải do lúc đó tăng trường kinh tế nhanh hơn hay không?
Chúng ta cũng nên đặt câu hỏi liệu tuổi thọ tăng nhiều trong các thập niên chiến tranh có phải do lúc đó tăng trường kinh tế nhanh hơn hay không?
Hình như là không phải thế. Trong thực tế, các thập niên tăng tuổi thọ nhanh là thời kỳ GDP đầu người tăng chậm, như đã nêu ở Tất nhiên, có thể giả thuyết rằng tăng trường GDP tác động đến tuổi thọ với một độ trễ một thập niên, và tuy ý kiến này không bị phản bác, song nó không được các điều tra khác xác nhận, kể cả sự phân tích các quá trình nhân quả có thể có. Một lý do hợp lý hơn giải thích tuổi thọ tăng nhanh ở Anh là những thay đổi về sự chia sẻ xã hội trong các thập niên chiến tranh và việc phủ tăng nhiều sự hỗ trợ cho các dịch vụ xã hội (kể cả hỗ trợ về dinh dưỡng và chăm sóc y tế). Các nghiên cứu về sức khoẻ và các điều kiện sống của người dân qua các giai đoạn chiến tranh và mối liên quan giữa chúng với các thái độ xã hội và sắp xếp công cộng đã soi sáng rất nhiều sự trái ngược đổ.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét