Tầm quan trọng của việc coi tự do là mục đích chính của phát triển có thể được minh họa bằng một số thí dụ đơn giản. Mặc dù tầm vươn đầy đủ của viễn cảnh này chỉ có thể nổi bật lên từ một một sự phân tích rộng rãi hơn (được tiến hành ở các chương sau), song tính chất cơ bản của ý tưởng cho rằng “phát triển là quyền tự do” có thể được minh hoạ một cách dễ dàng bằng một số thí dụ cơ bản.
Thứ nhất, trong bối cảnh những quan điểm hẹp hơn coi phát triển là tăng trưởng GNP hoặc công nghiệp hoá, người ta thường đặt ra câu hỏi liệu một số quyền tự do chính trị hoặc xã hội, như tự do tham gia chính trị và tự do bày tỏ quan điểm trái ngược, hoặc các cơ hội được hưởng giáo dục cơ bản “có dẫn đến phát triển” hay không. Dưới ánh sáng của quan điểm cơ bản hơn coi phát triển là quyền tự do thì cách đặt vấn đề trên có xu hướng bỏ sót một hiểu biết quan trọng rằng các quyền tự do cơ bản ấy (nghĩa là quyền tự do tham gia chính trị hoặc cơ hội về giáo dục cơ bản hoặc chăm sóc y tế) nằm trong số các bộ phận cấu thành của sự phát triển. Chúng ta khỏi cần phải xác định lại sự liên quan của chúng với sự phát triển thông qua sự đóng góp gián tiếp của chúng vào sự tăng trưởng GNP hoặc thúc đẩy công nghiệp hoá. Trên thực tế, những quyền tự do và những quyền về các mặt nói trên đây cũng rất hiệu quả trong việc đóng góp cho sự tiến bộ kinh tế; mối quan hệ này sẽ được dành nhiều sự chú ý trong cuốn sách này. Tuy mối quan hệ nhân quả này có ý nghĩa quan trọng, song sự xác nhận những quyền tự do và những quyền nói trên do mối quan hệ ấy tạo ra là vượt ra ngoài và ở trên vai trò cấu thành trực tiếp của các quyền tự do ấy đối với sự phát triển.
Một minh hoạ thứ hai liên quan đến sự không hài hoà giữa thu nhập đầu người (dù đã được điều chỉnh để xử lý những khác biệt về giá) và quyền tự do sống thọ và sống sung sướng của các cá nhân. Thí dụ, các công dân Ga Bông hoặc Nam Phi hoặc Namibia hoặc Braxin có thể giàu hơn nhiều về GNP bình quân đầu người so với các công dân Sri Lanka hoặc Trung Quốc hoặc bang Kerala ờ Ấn Độ, song tuổi thọ lại thấp hơn nhiều.
Xin lấy một loại thí dụ khác. Người ta thường cho rằng người Mỹ gốc Phi tương đối nghèo hơn so với người Mỹ da trắng, cho dù giàu hơn nhiều so với người dân thuộc Thế giới thứ ba. Tuy nhiên, điều quan trọng ở đây là tuổi thọ của họ tuyệt đối thấp hơn tuổi thọ của người dân nhiều nước thuộc Thế giới thứ ba như Trung Quốc, Sri Lanka hoặc một số nơi ở Ấn Độ (với những sắp xếp khác nhau về chăm sóc y tế, giáo dục và quan hê cộng đồng). Nếu sự phân tích về phát triển là phù hợp ngay cả với các nước giàu hơn (cuốn sách này lập luận rằng đúng như thế), thì sự tồn tại các tình cảnh trái ngược như vậy giữa các nhóm bên trong các nước giàu hơn có thể được coi là một khía cạnh quan trọng của hiểu biết về sự phát triển và sự kém phát triển.
Đọc thêm tại : http://blogtimhieukinhte.blogspot.com/2015/06/tinh-hieu-qua-va-cac-moi-lien-ket-voi.html
0 nhận xét:
Đăng nhận xét