Trong cuộc thảo luận tiếp đây, tôi xin bình luận về (1) vấn đề chung về tầm quan trọng của cơ sở thông tin để có những phán quyết có tính đánh giá (2) các vấn đề cụ thể về tính đầy đủ và thoả đáng của những cơ sở thông tin theo một số lý thuyết chuẩn mực về đạo lý xã hội và công bằng, đặc biệt là xu hướng hữu ích, tự do ý chí và thuyết của Rawls về công bằng. Rõ ràng có thể học tập được nhiều qua cách xử lý cơ sở thông tin trong các cách tiếp cận lớn về triết học chính trị, nhưng người ta cũng lập luận rằng từng cơ sở thông tin được sử dụng – công khai hoặc ngụ ý – bởi phái hữu ích, tự do ý chí và công bằng xã hội của Rawls đều có những khuyết tật nghiêm trọng nếu các quyền tự do thiết yếu được coi là quan trọng. Sự chẩn đoán đó thúc đẩy cuộc thảo luận về một cách tiếp cận khác đối với sự đánh giá, tập trung trực tiếp vào quyền tự do như hình thức của những năng lực cá nhân làm những việc mà mỗi con người có lý do để trân trọng.
Chính phần cuối, phần có tính xây dựng này của sự phân tích đã được sử dụng nhiều trong phần còn lại của cuốn sách này. Nếu độc giả không quan tâm nhiều đến các đoạn phê bình các đề cập khác (và những lợi thế và khó khăn của phái hữu ích, tự do ý chí hoặc công bằng xã hội của Rawls) thì có thể bỏ qua các đoạn phê bình đó – mà sẽ không có hại gì – và đi thẳng vào phần cuối của chương này.
Đặc điểm của mỗi cách tiếp cận về đánh giá có thể thể hiện nhiều bởi cơ sở thông tin của nó: những thông tin được cần đến để xét đoán qua sử dụng cách tiếp cận đó và- điều này không kém phần quan trọng- những thông tin bị “gạt bỏ” khỏi một vai trò đánh giá trực tiếp trong cách tiếp cận đó. Các sự gạt bỏ thông tin là những nhân tố cấu thành cần thiết và quan trọng của một cách tiếp cận đánh giá. Thông tin bị gạt bỏ không được phép có ảnh hưởng trực tiếp đến các xét đoán và đánh giá, và dù việc này thường được tiến hành một cách mặc nhiên, tính chất của cách tiếp cân này có thể chịu ảnh hưởng của thái độ lãnh đạm đối với thông tin bị gạt bỏ.
0 nhận xét:
Đăng nhận xét